Enerji ve Temiz Hava Araştırma Merkezi (CREA) ile Temiz Hava Hakkı Platformu (THHP), Türkiye'de fosil yakıtlara bağımlılığın sağlık ve ekonomi üzerindeki etkilerini inceleyen bir rapor yayımladı. “Fosil Yakıtların Türkiye'ye Ağır Faturası: Sağlık Yükü ve Ekonomik Maliyeti” başlıklı çalışmanın sonuçları İstanbul'da düzenlenen basın toplantısında açıklandı. Rapor, Türkiye'nin Kasım ayında ev sahipliği yapmaya hazırlandığı COP31 öncesinde duyuruldu.
Araştırmaya göre Türkiye'de PM₂.₅ hava kirliliğinin yüzde 52'si kömür, petrol ve gaz gibi fosil yakıtlardan kaynaklanıyor. Bu kirliliğin sağlık üzerindeki etkilerinin Türkiye ekonomisine bir yılda yaklaşık 55 milyar dolara mal olduğu, tutarın 2024 yılı gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 4,1'ine karşılık geldiği belirtildi. Raporda, fosil yakıt kaynaklı hava kirliliğinin Türkiye'de yılda yaklaşık 26 bin 500 ölüme ve yaklaşık 8,5 milyon gün hastalık nedeniyle işten uzak kalmaya yol açtığı ifade edildi.
Rapora göre fosil yakıtlar, sanayide nihai enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 60'ını oluşturuyor; aynı zamanda karbon yoğun sektörlerdeki Türk ihracatçılar Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması nedeniyle ek maliyetlerle karşı karşıya kalıyor. Çalışmada, fosil yakıtlara ithalat bağımlılığının uluslararası fiyat şoklarına açıklık yarattığı ve enerji ithalat faturasının 2026 Ağustos ayında önceki yılın aynı ayına göre yüzde 33,8 arttığı da aktarıldı. THHP Koordinatörü Deniz Gümüşel, yeni kömürlü santrallere izin verilmemesi ve mevcut santrallerin adil bir planla kapatılması çağrısında bulundu.